Psikoloji

Öz güven

Ansiklopedia · Kaynaklara dayalı özgün derleme

Yazı boyutu ve okuma düzeni
Yazı boyutu
Satır genişliği
Metin hizası
Genel bakış

Öz güven, kişinin kendisine, becerilerine ve yaşamda karşılaştığı bir durumu ele alabilme kapasitesine duyduğu güvendir. Güçlü ve zayıf yönlerini değerlendirmesiyle, hedeflerine yaklaşımıyla ve kendini ifade edişiyle ilişkilidir. Kişinin kendi yetenekleri hakkındaki algısını içerdiğinden, öz güven düzeyi ile gerçekte gösterebildiği başarı her zaman birbirine karşılık gelmez.[1][2]

BENLİK SAYGISIYLA AYRIMI

Benlik saygısı, kişinin kendi değerine ilişkin öznel değerlendirmesini anlatır; öz güven ise kendisinden ve yapabileceklerinden emin olma yönünü öne çıkarır. Bu nedenle iki terim yakın anlamlı kullanılsa da aynı değerlendirmeyi ifade etmez. Kişinin kendisini değerli bulması ile belirli bir güçlüğü aşabileceğine güvenmesi, kendine ilişkin farklı sorulardır.[1]

DURUMLARA GÖRE DEĞİŞİM

Öz güven her alanda aynı düzeyde bulunmak zorunda değildir. Bir kişi akademik görevlerde kendinden emin olurken kişilerarası ilişkilerde çekingenlik yaşayabilir. Dolayısıyla genel bir öz güven değerlendirmesi, kişinin karşılaştığı durumun özelliklerini gözden kaçırabilir. Kendine güven, becerilerin yanı sıra kişinin bu becerileri nasıl yorumladığıyla da bağlantılıdır.[2]

DENEYİMLER VE TUTUMLAR

Destekleyici olmayan çevreler, yoğun eleştiri, başarısızlık korkusu ve kişinin kendisini aşırı sert değerlendirmesi düşük öz güvenle ilişkili deneyimler arasında sayılır. Gerçekçi hedefler, güçlü yönlerin fark edilmesi ve eleştiriyle baş edebilme, daha dengeli bir kendilik değerlendirmesinin öğeleridir. Bu yaklaşım, kişinin her durumda kusursuz olması beklentisinden farklıdır.[2]