Siyaset

Özgürlük Bildirgesi

Ansiklopedia · Kaynaklara dayalı özgün derleme

Yazı boyutu ve okuma düzeni
Yazı boyutu
Satır genişliği
Metin hizası
Abraham Lincoln’ün 1 Ocak 1863 tarihli Özgürlük Bildirgesi’nin ilk sayfası; NARA dijital kopyası.

Abraham Lincoln’ün 1 Ocak 1863 tarihli Özgürlük Bildirgesi’nin ilk sayfası; NARA dijital kopyası.

U.S. National Archives and Records Administration; özgün resmî belgenin dijital kopyası · Public domain — tarihsel resmî belge; NARA dijital kopyası ↗ · Lisans
Genel bakış

Özgürlük Bildirgesi, ABD Başkanı Abraham Lincoln’ün 1 Ocak 1863’te yayımladığı, Birliğe karşı isyan hâlindeki belirli bölgelerde köleleştirilen kişileri özgür ilan eden başkanlık bildirisidir. Amerikan İç Savaşı sırasında askerî bir tedbir olarak çıkarılmıştır. Bildirge, köleliği ABD’nin her yerinde aynı anda kaldırmamıştır; Birliğe bağlı sınır eyaletleri ve açıkça kapsam dışında bırakılan bazı bölgeler için uygulanmamıştır. [1]

HAZIRLANIŞI VE SINIRLARI

Lincoln, 22 Eylül 1862’de yayımladığı ön bildiride, yılbaşında isyanını sürdüren bölgeler için özgürlük ilan edileceğini açıklamıştı. Nihai metnin fiilî etkisi Birlik ordusunun ilerlemesine bağlıydı. Dolayısıyla metindeki ilan ile sahada özgürlüğün gerçekleşmesi her yerde aynı anda olmamıştır. Bu ayrım, bildirgenin hukuki ve askerî sınırlarını anlamak için önemlidir. [1]

SAVAŞIN NİTELİĞİNE ETKİSİ

Bildirge, Birliği koruma hedefini köleliğin sona erdirilmesiyle daha açık biçimde birleştirdi. Siyah erkeklerin Birlik ordusu ve donanmasına kabul edilmesini de duyurdu. Savaşın sonuna kadar yaklaşık 200 bin siyah asker ve denizci Birlik saflarında görev yaptı. Ülke çapındaki anayasal yasak daha sonra 13. değişiklikle sağlandı. Görsel, beş sayfalık özgün bildirgenin ilk sayfasıdır. [1]