Ünsüz, konuşma sırasında ses yolundaki hava akımının bir noktada daraltılması veya bütünüyle engellenmesiyle oluşan konuşma sesidir. Engelin yeri ve biçimi, ünsüzlerin birbirinden ayrılmasında temel ölçütlerdir. Dil, dudaklar ve dişler gibi konuşma organlarının konumu bu sınıflandırmada belirleyicidir.[1]
OLUŞUM VE SINIFLANDIRMA
Ünsüzler incelenirken hareket eden organ ile onun yaklaştığı ya da temas ettiği bölge ayırt edilir. Örneğin iki dudağın kapanması ile dilin ağız içinde bir bölgeye yaklaşması farklı oluşum yerleri meydana getirir. Hava akımının tamamen kesilip bırakılmasıyla oluşan sesler, dar bir aralıktan geçerken sürtünme oluşturduğu seslerden ayrılır.[1]
SES VE YAZI
Ünsüz kavramı öncelikle konuşma sesini anlatır. Harf ise bu sesin yazıda temsil edilmesini sağlayan işarettir; sesin fiziksel oluşumu ile yazıdaki biçimi farklı inceleme düzeyleridir. Sesbilimsel çözümleme, bir sesin hangi harfle gösterildiğinden çok nasıl üretildiğine ve konuşma içindeki özelliklerine odaklanır.[1]