Coğrafya

Akdeniz

Ansiklopedia · Kaynaklara dayalı özgün derleme

Yazı boyutu ve okuma düzeni
Yazı boyutu
Satır genişliği
Metin hizası
Genel bakış

Akdeniz, Atlas Okyanusu'na Cebelitarık Boğazı üzerinden bağlanan, karalarla büyük ölçüde çevrili bir denizdir. Yaklaşık 2,5 milyon kilometrekarelik alan kaplar ve doğu-batı doğrultusundaki uzunluğu yaklaşık 3.700 kilometredir. İspanya ile Fas arasındaki Cebelitarık geçidi, denizin açık okyanusla doğal bağlantısını sağlar. Bu dar geçit yaklaşık 13 kilometrelik en küçük genişliğiyle çok daha büyük bir deniz havzasını okyanusa bağlar.[1]

DENİZ VE KIYI YAŞAMI

Akdeniz'in deniz çayırları ve koralijen oluşumları, farklı canlıların barındığı önemli yaşam alanlarıdır. Havza, deniz kaplumbağalarının üreme alanlarını ve Akdeniz fokunun yaşam ortamlarını da içerir. Bu çeşitlilik, açık denizle birlikte kıyı ekosistemlerinin korunmasını da önemli kılar.[2]

Kıyılardaki kentleşme, yoğun turizm, kirlilik ve doğal kaynaklar üzerindeki baskı, havzanın çevresel sorunları arasındadır. Deniz ile kıyı alanlarının birlikte değerlendirilmesi, bu etkilerin anlaşılmasında temel bir yaklaşımdır. İnsan etkinlikleri yalnızca kıyıdaki yerleşimleri değil, kıyıya bağlı deniz yaşam alanlarını da etkiler.[2]

BÖLGESEL İŞ BİRLİĞİ

Birleşmiş Milletler Çevre Programı kapsamında Akdeniz Eylem Planı 1975'te oluşturuldu; Barselona Sözleşmesi 1976'da kabul edildi. Bu çerçeve, havza ülkelerinin deniz ve kıyı çevresini korumaya yönelik ortak çalışmalarına temel oluşturdu.[2]