Baraka, hafif yapılı ve çoğunlukla geçici kullanım için inşa edilen bir yapı türüdür. Genellikle tek katlıdır; daha seyrek olarak tek katın üzerinde bir bölümü bulunabilir. Ahşap, karton ve sac gibi malzemelerle yapılabilir. Günümüzde bazı barakalar, önceden hazırlanmış yapı elemanlarının bir araya getirilmesiyle kurulur. Bu tanım tek bir mimari planı belirtmez; barakanın biçimi, malzemesi ve donanımı kullanım amacına göre değişir. [1][2]
Yapı ve kullanım özellikleri
Barakalar, kısa sürede kurulabilen temel bir barınma ya da çalışma alanı sağlamak üzere kullanılabilir. Ansiklopedi kaynaklarında askerlerin, doğal afetlerden veya savaşlardan etkilenen kişilerin ve şantiyelerde çalışanların barınması; ayrıca sağlık ve depo amaçları, yaygın kullanım örnekleri arasında sayılır. Hafif yapı ve geçici kullanım özellikleri öne çıksa da, bu nitelikler her barakanın aynı biçimde yapılacağı ya da yalnızca kısa süre kullanılacağı anlamına gelmez. Yapının boyutu, kullanılan malzeme ve kurulum biçimi koşullara göre farklılaşabilir. [1][2]
Yerleşim ve kavramın sınırları
Baraka sözcüğü, tekil bir yapıyı anlatabildiği gibi, doğaçlama yapılmış yapıların oluşturduğu yerleşim dokusunu tanımlarken de kullanılabilir. Hrvatska enciklopedija, bu tür barakalardan kimi zaman büyük kentlerin varoşlarında yoksul yerleşim alanları oluşabildiğini belirtir. Bu ifade, her barakanın böyle bir yerleşimin parçası olduğunu göstermez; yalnızca bazı örneklerde gözlenen bir duruma işaret eder. Barakayı kalıcı konuttan ayıran temel noktalar, hafif konstrüksiyon ve geçici kullanım niteliğidir; ancak kullanım süresi veya yapı niteliği her örnekte aynı olmayabilir. [1] Yapı adlandırmaları ve kullanım biçimleri ülkeden ülkeye değişebildiğinden, kavramı tek bir tasarım ya da toplumsal bağlamla özdeşleştirmemek gerekir. [2]