Psikoloji

Déjà vu

Ansiklopedia · Kaynaklara dayalı özgün derleme

Yazı boyutu ve okuma düzeni
Yazı boyutu
Satır genişliği
Metin hizası
Genel bakış

Déjà vu, kişinin o anda yaşadığı durumun daha önce yaşanmış olduğuna ilişkin güçlü fakat kaynağı belirsiz bir aşinalık hissidir. Deneyim çoğunlukla kısa sürer ve sağlıklı kişilerde de görülebilir. Araştırmalar olguyu bellek, dikkat, çift işlemleme ve nörolojik açıklamalar çerçevesinde ele alır.[1]

BELLEK VE KLİNİK BAĞLAM

Bellek temelli açıklamalarda güncel bir durum, hatırlanamayan eski bir deneyimin örüntüsüne benzediğinde aşinalık hissi doğabilir. Deney sırasında oluşan “sonraki olayı biliyorum” duygusu gerçek tahmin başarısını artırmayabilir. Déjà vu sağlıklı bireylerdeki nöbet dışı biçiminin yanında, epilepside nöbet sırasında veya nöbetler arasında da bildirilebilir. 2024 tarihli sistematik derleme, bu üç bağlamın tek ve homojen bir olgu sayılmaması gerektiğini vurgular.[2] Tekrarlayan veya başka nörolojik belirtilerle birlikte görülen deneyimler klinik değerlendirme gerektirebilir.