Fizik

Dalga

Ansiklopedia · Kaynaklara dayalı özgün derleme

Yazı boyutu ve okuma düzeni
Yazı boyutu
Satır genişliği
Metin hizası
Genel bakış

Dalga, bir fiziksel değişimin uzayda yayılmasıyla ortaya çıkan olgudur. Mekanik dalgalarda bu değişim, maddesel bir ortamın titreşimleriyle iletilir. Elektromanyetik dalgalarda ise elektrik ve manyetik alanlardaki değişimler söz konusudur; bu dalgalar boşlukta da yayılabilir. [1]

DALGA TÜRLERİ

Enine dalgada titreşim doğrultusu yayılma doğrultusuna diktir. Boyuna dalgada titreşim, yayılma doğrultusuyla paraleldir. Bir ipte oluşturulan enine titreşimler ile havada yayılan ses dalgaları, bu ayrımı anlamak için kullanılabilecek örneklerdir. [1]

TEMEL BÜYÜKLÜKLER

  • Genlik: Titreşimin denge değerinden en büyük sapmasıdır.
  • Dalga boyu: Ardışık eş fazlı noktalar arasındaki uzaklıktır.
  • Periyot: Bir tam titreşimin süresidir.
  • Frekans: Birim zamandaki titreşim sayısıdır. [1]

Periyodik dalgada yayılma hızı, v = λf bağıntısıyla dalga boyu ve frekansla ilişkilidir. Dalganın enerji taşıması, ortamın bütün parçacıklarının dalgayla aynı hızda ilerlemesi anlamına gelmez. Örneğin ideal bir ip dalgasında ip parçaları denge konumları çevresinde titreşirken dalga biçimi ip boyunca ilerler. [1]