Bilim

Deney

Ansiklopedia · Kaynaklara dayalı özgün derleme

Yazı boyutu ve okuma düzeni
Yazı boyutu
Satır genişliği
Metin hizası
Genel bakış

Deney, bir sistemdeki belirli etkenlerin değiştirilerek sonuçların gözlendiği bilimsel sınama biçimidir. Araştırmacı, yaptığı müdahalenin sistemin davranışını nasıl etkilediğini incelemeye çalışır. Deneyi sıradan gözlemden ayıran temel özellik, incelenen koşulların en azından bir bölümüne bilinçli müdahale edilmesidir.[1]

SORU VE DEĞİŞKENLER

Bir deney açık bir araştırma sorusuyla ilişkilendirilmelidir. Örneğin ışığın bitki gelişimine etkisi incelenirken ışık koşulları değiştirilir ve gelişmeyle ilgili ölçümler yapılır. Sonucun yorumlanabilmesi, başka etkenlerin de değişip değişmediğinin dikkate alınmasını gerektirir. Ölçüm yöntemi ve karşılaştırma koşulları, soruyla uyumlu biçimde belirlenir.[1]

BİLİMDEKİ YERİ

Deneyler açıklamaların sınanmasını sağlar; ancak bilimsel bilgi üretmenin tek yolu değildir. Doğrudan müdahalenin mümkün olmadığı olgularda gözlemsel verilerden de yararlanılır. Bir deneyin sonucu, incelenen koşullar ve ölçümlerin sınırları içinde anlam taşır. Bu nedenle tek bir uygulamanın bütün durumlar için kesin hüküm oluşturduğu varsayılmamalıdır.[1]