Bilim

Doğa bilimleri

Ansiklopedia · Kaynaklara dayalı özgün derleme

Yazı boyutu ve okuma düzeni
Yazı boyutu
Satır genişliği
Metin hizası
Genel bakış

Doğa bilimleri, fiziksel dünyayı, canlıları ve bunlarla ilgili olay ve süreçleri inceleyen bilim dallarıdır. Fizik, kimya, biyoloji, astronomi ve yer bilimleri bu kapsamda anılır. Disiplinlerin sınırları bütünüyle değişmez değildir; biyokimya ve biyofizik gibi alanlar, farklı doğa bilimlerinin kavram ve yöntemlerini bir araya getirir.[1]

KAPSAM VE ÇALIŞMA ALANLARI

Doğa bilimleri bazen yaşam bilimleri ile fiziksel bilimler şeklinde iki geniş grupta ele alınır. Yaşam bilimleri canlıların yapısını, işlevlerini ve ilişkilerini inceler. Fiziksel bilimler ise madde, enerji, gök cisimleri ve yerküre gibi konulara yönelir. Bu sınıflandırma kullanışlı olmakla birlikte, doğadaki olayların birbirinden bütünüyle ayrıldığı anlamına gelmez.[1]

Biyolojide hücrelerin yapısı, organizmaların işleyişi ve ekosistemler farklı araştırma ölçeklerine örnektir. Bir araştırmanın konusu, birden fazla disiplinin bilgisini gerektirebilir. Canlı süreçlerin kimyasal temellerini incelemek veya biyolojik yapılara fiziksel modeller uygulamak, alanlar arasındaki bağlantıları görünür kılar.[1]

KANIT VE AÇIKLAMA

Doğa bilimlerinde gözlem, ölçüm, deney ve model kurma, araştırma sorusuna göre farklı biçimlerde kullanılır. Bütün çalışmaların değişmeyen tek bir işlem sırasını izlemesi gerekmez. Ortak ölçüt, ileri sürülen açıklamaların eldeki kanıtlarla ilişkilendirilmesi ve başka araştırmacılar tarafından değerlendirilebilir olmasıdır. Farklı kanıt türlerinin aynı açıklamayı desteklemesi, bilimsel değerlendirmeyi güçlendirir.[2]

Bilimsel bilgi yeni kanıtlara açık olmakla birlikte, bu açıklamaların tümünün eşit derecede belirsiz olduğu anlamına gelmez. Bazı sonuçlar çok sayıda bağımsız araştırmayla desteklenir. Araştırmacılar yeni verileri mevcut modellerle karşılaştırarak açıklamaları geliştirir veya sınırlar. Doğa bilimleri, olayların nasıl gerçekleştiğini ve belirli koşullarda neler olabileceğini inceler; bilginin toplumsal kullanımına ilişkin kararlar ise ayrıca değerleri ve insan tercihlerini içerir.[2]