Dokuzuncu Gezegen, Neptün’ün ötesindeki bazı uzak cisimlerin yörüngelerini açıklamak için öne sürülen varsayımsal bir gezegen hipotezidir. Planet Nine adıyla da anılan bu öneri, 2016’da Konstantin Batygin ve Michael Brown’ın matematiksel modelleme ve bilgisayar benzetimleriyle sunduğu çalışmayla geniş ilgi gördü. Araştırmacılar o tarihte gezegeni doğrudan gözlemlemediklerini belirtmişti. [1]
Hipotezin dayanağı
İlk önerinin temelinde, Güneş’ten çok uzakta dolanan bazı Neptün ötesi cisimlerin yörünge yönelimlerinin benzerlik gösterdiği iddiası bulunur. Batygin ve Brown, bu görünür kümelenmenin uzak ve eliptik yörüngeli büyük bir cismin kütleçekimiyle açıklanabileceğini inceledi. Daha sonraki model çalışmaları, hipotezle uyumlu olabilecek kütle ve yörünge aralıklarını hesapladı; bunlar gözlenmiş gezegenin ölçümleri değil, model sonuçlarıdır. [1][2]
Gözlem durumu ve tartışmalar
Hipotez kanıtlanmış bir gezegen keşfi değildir. Kümelenmenin ne ölçüde gerçek olduğu ve gözlem programlarının hangi gökyüzü bölgelerini ne sıklıkla taradığının sonuçları etkileyip etkilemediği tartışılır. 2021’de yayımlanan bir çalışma, iyi tanımlanmış taramalardan elde edilen seçilmiş cisim örneklerinde yörünge kümelenmesini destekleyecek yeterli kanıt bulmadığını bildirdi. [3]
2025’te yayımlanan başka bir araştırma ise IRAS ve AKARI kızılötesi arşivlerinde bir aday kaynak çifti belirledi; yazarlar bu verilerin tek başına adayın yörüngesini belirlemeye yetmediğini ve takip gözlemlerine ihtiyaç olduğunu belirtti. [4] Dolayısıyla bu aday da gezegenin doğrulandığı anlamına gelmez. 2025’te tanımlanan 2023 KQ14 adlı uzak cismin yörüngesi de bilinen diğer bazı uzak cisimlerle aynı doğrultuda değildir; bulgu, hipotezin değerlendirilmesini karmaşıklaştırır. [5]