Biyografiler

Edmond Halley

Ansiklopedia · Kaynaklara dayalı özgün derleme

Yazı boyutu ve okuma düzeni
Yazı boyutu
Satır genişliği
Metin hizası
Genel bakış

Edmond Halley (1656–1742), astronomi, yer manyetizması ve denizcilik alanlarında çalışan İngiliz bilim insanıdır. Oxford'daki Queen's College'da öğrenim görürken astronomik gözlemlere yöneldi. Güney yarımkürenin yıldızlarını incelemek için Saint Helena Adası'na gitti; gözlemlerini 1679'da yayımlanan güney yıldızları kataloğunda topladı. Isaac Newton'un çalışmalarını destekledi ve onun gök mekaniği yaklaşımının yayılmasına katkıda bulundu.[1][2]

KUYRUKLU YILDIZIN DÖNÜŞÜ

Halley'nin adı, bugün Halley Kuyruklu Yıldızı olarak bilinen gökcisminin yeniden dönüşünü öngörmesiyle özdeşleşmiştir. Katkısı yalnız bir kuyruklu yıldız gözlemlemek değil, tarihsel gözlemleri Newton'un çekim kuramıyla birleştirerek yörüngenin dönemli olduğunu göstermesiydi. 1705 tarihli çalışmasında, kuyruklu yıldızın gezegenlerle çekim etkileşiminin dönüş zamanını etkileyebileceğini de ele aldı.[1]

Araştırmaları kuyruklu yıldızlarla sınırlı değildi. Eski yıldız konumlarını kendi dönemindeki ölçümlerle karşılaştırarak yıldızların yer değiştirdiğine ilişkin kanıtlar sundu. Yer manyetizmasını haritaladı ve 1715 Güneş tutulmasının görüleceği bölgeyi gösteren bir harita yayımladı. Kraliyet astronomu olarak görev yapan Halley, dalış çanının geliştirilmesiyle de ilgilendi. Çalışmalarında gözlemsel kayıtlar, matematiksel hesaplamalar ve denizcilik uygulamaları birbirini tamamlayan araçlar oldu.[1][2]