Fizik

Elektromanyetik indüksiyon

Ansiklopedia · Kaynaklara dayalı özgün derleme

Yazı boyutu ve okuma düzeni
Yazı boyutu
Satır genişliği
Metin hizası
Genel bakış

Elektromanyetik indüksiyon, manyetik akının değişmesi sonucunda bir devrede elektromotor kuvvet (EMK) oluşmasıdır. Devre kapalı olduğunda indüklenen EMK akım oluşturabilir. Manyetik akı, manyetik alanın yanı sıra devrenin alanına ve alanın yönelimine de bağlıdır; dolayısıyla akı, alan değişmese bile devrenin alanı veya yönelimi değiştiğinde değişebilir. Olgu, jeneratörler ve transformatörler gibi elektrik teknolojilerinin temel ilkelerindendir. [1][2]

Faraday ve Lenz yasaları

Michael Faraday ile Joseph Henry, 1831’de manyetik alanların elektrik akımı oluşturabileceğini birbirlerinden bağımsız biçimde gösterdi. Faraday yasasına göre bir bobinde indüklenen EMK, bobinin sarım sayısıyla ve çevrelediği manyetik akının değişim hızıyla ilişkilidir. Yasanın eksi işareti yön bilgisini de içerir. Lenz yasası bu yönü açıklar: indüklenen akımın oluşturduğu manyetik alan, akıdaki değişime karşı koyar. Bu, akının kendisini her durumda sabit tuttuğu anlamına değil, değişime karşı yöneldiği anlamına gelir. [1]

Uygulamaları

Jeneratörlerde bobin ile mıknatıs arasındaki hareket, devreden geçen akıyı değiştirerek elektrik üretimine imkân verir. Transformatörlerde değişen akımın oluşturduğu değişken manyetik alan, başka bir bobinde EMK indükler. Açık bir devrede EMK oluşabilir; fakat devre kapalı olmadıkça sürekli iletim akımı akmaz. Bu ayrım, indüklenen gerilim ile akımın aynı şey olmadığını gösterir. [1][2]

İndüksiyon, iletkenlerde girdap akımları da oluşturabilir. DOE’nin elektrik bilimi el kitabı, indüklenen EMK konusunu ve bobinlerdeki indüksiyonu ele alır; OpenStax ise akı değişiminin alan, devre alanı veya yönelim değişikliğinden kaynaklanabileceğini açıklar. Bu nedenle indüksiyon, yalnızca hareketli mıknatıs deneyine indirgenemez: önemli olan devreyi çevreleyen manyetik akının zamana göre değişmesidir. [1][2]