Finansal kiralama, bir yatırım malının edinilmesi ve kullanımının kira ödemeleri karşılığında finanse edilmesini sağlayan sözleşmeye dayalı yöntemdir. İş makineleri, üretim ekipmanı, taşıtlar veya işyerleri bu işlemin konusu olabilir. Malı kullanacak işletme ile finansmanı sağlayan kiralayanın rolleri ayrıdır. Yöntem, işletmenin ihtiyaç duyduğu varlığa erişimini kullanım ve ödeme koşullarını düzenleyen bir sözleşmeye bağlar.[1]
MALIN EDİNİLMESİ
Uygulamada kiracı, ihtiyaç duyduğu malı ve satıcıyla temel koşulları belirledikten sonra finansal kiralama kuruluşuna başvurabilir. Kuruluş başvuruyu mali açıdan değerlendirir ve sözleşme koşullarını oluşturur. Türkiye'deki yasal tanım, kiralayanın üçüncü kişiden veya kiracıdan edindiği malın yanı sıra önceden mülkiyetinde bulunan bir malı da işlemin kapsamına alır.[1][2]
KULLANIM VE MÜLKİYET
Kiralama süresince malın hukuki mülkiyeti kiralayanda kalırken kullanım hakkı kiracıya bırakılır. Kiracı, sözleşmeye göre kira ödemelerini yapar; maldan kaynaklanan ekonomik yararlar ve riskler de bu ilişkinin parçasıdır. Süre sonunda satın alma veya malın iadesi gibi seçenekler sözleşme çerçevesinde değerlendirilir. Dolayısıyla her finansal kiralama, mülkiyetin kendiliğinden kiracıya geçmesiyle sonuçlanmaz.[1]
TÜRKİYE'DEKİ ÇERÇEVE
Türkiye'de finansal kiralama işlemleri 6361 sayılı Kanun ve ilgili düzenlemeler çerçevesinde yürütülür. Taşınır ve taşınmaz mallar sözleşmeye konu olabilir. Bilgisayar yazılımlarının çoğaltılmış nüshaları dışındaki patent benzeri fikrî ve sınai haklar kapsam dışında tutulmuştur. Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumunun açıklamasına göre mevzuatta sözleşmeler için genel bir asgari süre sınırlaması bulunmaz.[2]