Fizik

Kaldırma kuvveti

Ansiklopedia · Kaynaklara dayalı özgün derleme

Yazı boyutu ve okuma düzeni
Yazı boyutu
Satır genişliği
Metin hizası
Genel bakış

Kaldırma kuvveti, bir akışkanın içine kısmen veya tamamen yerleştirilen cisme uyguladığı net yukarı yönlü basınç kuvvetidir. Yerçekimi altındaki durgun akışkanda basıncın derinlikle artması, cismin alt ve üst yüzeylerindeki kuvvetlerin farklı olmasına yol açar. Sıvılar gibi gazlar da kaldırma kuvveti uygular. [1]

ARŞİMET İLKESİ

Arşimet ilkesine göre kaldırma kuvvetinin büyüklüğü, cismin yer değiştirdiği akışkanın ağırlığına eşittir. Yoğunluğu sabit kabul edilen bir akışkan için F = ρgV bağıntısı kullanılır. Buradaki V, cismin mutlaka bütün hacmi değil, akışkan içinde kalan ve akışkanı yerinden eden hacmidir. [1]

YÜZME VE BATMA

Başka dikey kuvvetlerin bulunmadığı durumda, durgun dengede yüzen bir cisimde kaldırma kuvveti ağırlığa eşittir. Kaldırma kuvvetinin ağırlıktan küçük olduğu durumda cisim aşağı yönde ivmelenebilir. Batan cisimlere de kaldırma kuvveti etki eder. [1]

Bir geminin yüzebilmesi, yalnız yapıldığı metalin yoğunluğuyla açıklanamaz. Gövdenin biçimi ve içerdiği boşluklar, yer değiştirdiği su miktarını ve toplam ortalama yoğunluğunu etkiler. Yüzen gemiye yük eklenmesi, denge için daha fazla suyun yer değiştirmesini gerektirir. [1]