Krista, mitokondrinin iç zarının içe doğru yaptığı kıvrımlara verilen addır. Bu yapı, hücresel enerji dönüşümünün gerçekleştiği zarın mekânsal düzenlenmesiyle ilişkilidir. ATP sentezleyen protein komplekslerinin zar üzerinde nasıl yerleştiği, kristaların yalnız geometrik bir yüzey artışı olarak ele alınmaması gerektiğini gösterir.[1]
ATP SENTAZIN YERLEŞİMİ
Elektron kriyotomografisiyle yürütülen bir araştırmada, sıçan karaciğeri ve sığır kalbi mitokondrilerinde ATP sentaz komplekslerinin çiftler halinde uzun sıralar oluşturduğu gösterilmiştir. Bu sıralar krista zarının güçlü biçimde kıvrıldığı bölgelerde bulunmuştur. Araştırma, zarın biçimi ile üzerindeki proteinlerin düzeni arasındaki bağlantıyı doğrudan görüntüleme verileriyle incelemiştir.[1]
YAPI VE İŞLEVİN YORUMLANMASI
ATP sentaz, iç zar boyunca oluşan elektrokimyasal potansiyeli ATP üretiminde kullanır. Araştırmacılar, komplekslerin çiftli sıralar oluşturmasının yerel zar eğriliğini artırdığını ve bunun enerji dönüşümüne katkı sağlayabileceğini önermiştir. Görüntülemeyle gözlenen protein yerleşimi ile hesaplamalara dayanan işlevsel yorum aynı kanıt türü değildir. Krista çalışmalarında bu ayrım, yapısal bir bulgunun bütün hücresel koşullara doğrudan genellenmesini önler.[1]