Magna Carta, İngiltere Kralı John ile isyancı baronlar arasındaki kriz sonucunda 1215'te kabul edilen belgedir. İlk biçimi Runnymede'de düzenlendi. Kraliyet yetkilerinin sınırlanması ve kralın da hukukla bağlı olması düşüncesi açısından tarihsel önem taşır. [1]
TARİHSEL KOŞULLAR
Kralın askerî seferleri için artırdığı mali talepler ve baronların haklarına yönelik müdahaleleri çatışmanın nedenlerindendi. Belge, dönemin hak ve ayrıcalık tanıyan berat geleneği içinde hazırlanmış ve mühürle doğrulanmıştır. İlk metin 63 maddeden oluşuyordu. [1][2]
ANLAMI VE SINIRLARI
Magna Carta başlangıçta bütün insanlara eşit haklar tanıyan modern bir insan hakları bildirgesi olarak tasarlanmamıştı. Özellikle baronların ve bazı kurumların haklarını kral karşısında korumayı hedefliyordu. Bununla birlikte daha sonraki dönemlerde keyfî yönetimin sınırlandırılması ve hukukun üstünlüğü tartışmalarında simgesel bir kaynak hâline geldi. İlk bağlamı ile sonraki yorumları birbirinden ayrılarak değerlendirilmelidir. [1]