Mary Wollstonecraft (1759–1797), kadınların eğitimi ve toplumsal konumu üzerine yazılarıyla tanınan İngiliz düşünür ve yazardır. 27 Nisan 1759'da Londra'da doğdu. Siyasal felsefe, eğitim, roman, eleştiri, çeviri ve gezi yazısı gibi farklı türlerde eser verdi. Çalışmaları, Aydınlanma döneminin hak, akıl ve yurttaşlık tartışmaları içinde yer alır.[1][2]
YAZARLIK YAŞAMI
Wollstonecraft, geçimini sağlamak için refakatçilik, öğretmenlik ve mürebbiyelik yaptı. Eğitim konusundaki deneyimlerini Thoughts on the Education of Daughters (1787) gibi yapıtlarında ele aldı. Analytical Review için yazdı; Fransızca ve Almancadan çeviriler hazırladı. Yayıncılık çevresinde Thomas Paine ve William Godwin gibi düşünürlerle ilişki kurdu.[1]
1790'da yayımladığı A Vindication of the Rights of Men, Edmund Burke'ün Fransız Devrimi'ne yönelik eleştirisine yanıttı. 1792'de çıkan A Vindication of the Rights of Woman ise kadınların toplumsal bağımlılığı ile eğitim olanakları arasındaki ilişkiyi tartıştı.[1]
EĞİTİM VE EŞİTLİK DÜŞÜNCESİ
Wollstonecraft, kadınların yalnız başkalarını hoşnut etmeye hazırlanmasını eleştirdi. Kız ve erkek çocuklarının birlikte, akıl yürütme yeteneğini ve ahlaki bağımsızlığı geliştiren bir eğitim almasını savundu. Kadınların daha iyi eğitim görmesini bireysel gelişimle birlikte, eşit yurttaşlık ve toplumun ahlaki ilerlemesi açısından değerlendirdi. Eşitsiz ilişkilerin hem kadınların hem erkeklerin karakterini etkilediğini düşündü.[2]
SON YILLARI
1792'de Fransa'ya giderek devrim sürecini yakından izledi. İskandinavya yolculuğundan doğan mektupları 1796'da kitaplaştırdı. Londra'ya döndükten sonra William Godwin ile evlendi. 1797'de, daha sonra Frankenstein'ın yazarı olacak kızı Mary Shelley'nin doğumunu izleyen komplikasyonlar nedeniyle öldü. Siyasal ve edebî yapıtları, sonraki kadın hakları tartışmalarının önemli kaynakları arasına girdi.[1][2]