Mecaz, bir sözcüğün veya ifadenin, anlamlar arasındaki belirli bir ilişki nedeniyle temel anlamından farklı bir anlamda kullanılmasıdır. Bu kullanımın anlaşılmasını sağlayan bağlam, ifadenin gerçek anlamıyla alınmasını engeller. Dolayısıyla mecaz, sözcüğe rastgele başka bir anlam yüklemekten farklıdır.[1]
ANLAM İLİŞKİSİ
Mecazda aktarılan anlam ile temel anlam arasında benzerlik, parça–bütün veya başka bir ilişki bulunabilir. Klasik belâgatte benzerliğe dayanan aktarım istiareyle; benzerlik dışındaki ilişkiler ise mecaz-ı mürsel ile ele alınır. Terimlerin kapsamı, kullanılan edebiyat ve dilbilim yaklaşımına göre açıklanmalıdır.[1]
BAĞLAMIN ÖNEMİ
“Haberi duyunca yıkıldı” cümlesinde kişinin fiziksel olarak devrilmesi değil, büyük üzüntü yaşaması anlatılabilir. Hangi anlamın kastedildiğini çevredeki ifadeler ve iletişim durumu belirler. Mecaz yalnızca şiirde görülmez; gündelik anlatımda da soyut deneyimleri somutlaştırabilir. Bir ifadenin mecaz sayılması, sözcüğün tek başına değil, kullanıldığı cümle içinde değerlendirilmesini gerektirir.[1]