Ontoloji, var olanları, bunların en genel özelliklerini ve aralarındaki temel ilişkileri inceleyen felsefe alanıdır. Türkçede varlıkbilim adıyla da anılır. Metafiziğin bir bölümü olarak ele alınır; ancak metafizikle arasındaki sınırın nasıl çizileceği konusunda farklı görüşler vardır.[1]
TEMEL SORULAR
Ontolojik inceleme, yalnızca çevredeki nesnelerin listesini çıkarmak değildir. Bir şeyin hangi anlamda var olduğunu ve hangi türden bir varlık sayılması gerektiğini araştırır. Sayılar, özellikler, olaylar ve tek tek nesneler bu tartışmalara konu olabilir.[1]
- Sayılar, fiziksel nesnelerden farklı türde varlıklar mıdır?
- Bir nesne ile o nesnenin özelliği arasındaki ilişki nedir?
- Bir olay, onu meydana getiren nesnelerden nasıl ayrılır?[1]
Bu soruların yanıtları, benimsenen felsefî yaklaşıma göre değişir. Ontoloji, bütün bu konularda tek bir ortak sonuca ulaşmış bir öğreti değildir.[1]
ONTOLOJİK BAĞLANIM
Bir kuramın veya inançlar bütününün doğru kabul edilmesi, bazı varlıkların bulunduğunu da kabul etmeyi gerektirebilir. Bu gereklilik, ontolojik bağlanım tartışmasının konusudur. Mantıksal çözümleme, kuramların hangi varlıkları varsaydığını görünür kılmak için kullanılabilir.[1]
YÖNTEM VE KAPSAM
Metaontoloji, ontolojik soruların ne anlama geldiğini ve nasıl yanıtlanabileceğini sorgular. Bilgisayar bilimlerinde kullanılan biçimsel ontolojiler ise bilgiyi kavramlar ve ilişkiler aracılığıyla temsil etmeyi amaçlayabilir. Bir bilgi temsilinin kullanışlı olması, onun felsefî anlamda gerçekliğin son açıklaması olduğunu göstermez; iki kullanımın amaçları ayrılmalıdır.[1]