Oya Baydar, roman, öykü ve düşünce yazıları kaleme alan Türk yazar ve sosyologdur. Türkiye'nin yakın tarihindeki siyasal dönüşümleri, sürgünü, toplumsal belleği ve bireylerin idealleriyle ilişkisini eserlerinde ele alır. Akademik araştırma, gazetecilik ve ansiklopedi yayıncılığı alanlarında da çalışmıştır.[1][2]
EĞİTİMİ VE MESLEK YAŞAMI
1940'ta İstanbul'da doğdu. Notre Dame de Sion Lisesinde öğrenim gördü; 1964'te İstanbul Üniversitesi Sosyoloji Bölümünden mezun oldu. İstanbul ve Hacettepe üniversitelerinde asistanlık yaptı. Bilimsel yayınlarının bir bölümünde Oya Sencer adını kullandı.[1]
Yeni Ortam ve Politika gazetelerinde köşe yazıları yazdı. 1980 askerî darbesinden sonra yurt dışına çıktı; uzun yıllar Almanya'da yaşadı ve 1992'de Türkiye'ye döndü. Dönüşünün ardından Dünden Bugüne İstanbul Ansiklopedisi'nde redaktörlük, Türkiye Sendikacılık Ansiklopedisi'nde yayın yönetmenliği yaptı.[1][2]
EDEBİYATA DÖNÜŞÜ
Lise yıllarında roman yazmaya başlayan Baydar'ın erken eserleri arasında Allah Çocukları Unuttu ve Savaş Çağı Umut Çağı bulunur. Sosyolojik ve siyasal çalışmaları nedeniyle edebiyata uzun süre ara verdi. 1991'de yayımlanan Elveda Alyoşa, yeniden kurmacaya yönelişini temsil eder; Doğu Avrupa'daki değişimin insanlarda yarattığı etkileri işler.[2]
Kedi Mektupları'nda insanların dünyası kedilerin bakış açısından anlatılır. Hiçbiryer'e Dönüş, sürgün ve dönüş deneyimini; Sıcak Külleri Kaldı, kişisel hatırlamalarla Türkiye'nin yakın geçmişini ele alır. Erguvan Kapısı'nda kimlik ve aidiyet arayışları, Kayıp Söz'de şiddet konusu öne çıkar.[1][2]
ÖDÜLLERİ
Elveda Alyoşa, Sait Faik Hikâye Armağanı'nı; Kedi Mektupları, Yunus Nadi Roman Ödülü'nü aldı. Sıcak Külleri Kaldı 2001 Orhan Kemal Roman Armağanı'na, Erguvan Kapısı ise 2004 Cevdet Kudret Edebiyat Ödülü'ne değer görüldü.[1][2]