Çevre

Ozonosfer

Ansiklopedia · Kaynaklara dayalı özgün derleme

Yazı boyutu ve okuma düzeni
Yazı boyutu
Satır genişliği
Metin hizası
Genel bakış

Ozon tabakası, atmosferin stratosfer bölümünde ozon yoğunluğunun görece yüksek olduğu bölgedir. Başlıca yerleşimi yer yüzeyinden yaklaşık 15–35 kilometre yüksekliktedir. Üç oksijen atomundan oluşan ozon molekülü, Güneş'ten gelen morötesi ışınımın bir bölümünü soğurarak yeryüzündeki canlıların maruz kaldığı ışınımı azaltır.[1]

OLUŞUM VE PARÇALANMA

Morötesi ışınım, oksijen moleküllerini atomlarına ayırabilir. Bu atomların oksijen molekülleriyle birleşmesi ozon oluşturur. Ozon da ışınım soğurduğunda parçalanabilir; oluşum ve yıkım sürekli devam eder. Doğal koşullarda bu süreçler arasında dinamik bir denge bulunur.[1]

İNCELME

İnsan yapımı bazı klor ve brom içeren bileşikler, ozonun parçalanmasını artıran tepkimelere yol açar. “Ozon deliği” ifadesi, atmosferde gerçek bir boşluğu değil, özellikle Antarktika üzerinde görülen güçlü ozon azalmasını anlatır. Ozon tabakasının korunması, zararlı morötesi ışınımın canlılar üzerindeki etkilerini sınırlamak bakımından önemlidir. Sorunun değerlendirilmesinde moleküler süreçlerle atmosferdeki büyük ölçekli değişimler birlikte incelenir.[1]