Sosyoloji

Pozitivizm

Ansiklopedia · Kaynaklara dayalı özgün derleme

Yazı boyutu ve okuma düzeni
Yazı boyutu
Satır genişliği
Metin hizası
Genel bakış

Pozitivizm, özellikle Auguste Comte’un çalışmalarıyla şekillenen, bilimsel bilgiyi ve olgular arasındaki düzenliliklerin araştırılmasını merkeze alan felsefi ve toplumsal düşünce akımıdır. Comte’un yaklaşımı, doğa bilimlerinin yanı sıra toplumun bilimsel olarak incelenmesini de kapsar. Bu nedenle pozitivizm, onun sisteminde yalnızca bir bilgi anlayışı değildir.[1]

POZİTİF BİLGİ

Comte’un üç hâl öğretisi, insan düşüncesini teolojik, metafizik ve pozitif aşamalar üzerinden açıklar. Pozitif aşamada araştırma, doğaüstü veya mutlak nedenler aramak yerine olayları yöneten yasaları belirlemeye yönelir. Bu aşamalar, Comte’un tarih yorumunun parçalarıdır; bütün toplumların gelişimini tartışmasız biçimde açıklayan doğrulanmış bir tarih yasası olarak değerlendirilmez.[1]

BİLİMLER VE TOPLUM

Comte, matematikten sosyolojiye uzanan bir bilimler sınıflaması geliştirmiştir. Bilimler arasında ilişkiler kurarken onların farklı inceleme alanlarını da korumaya çalışır. On dokuzuncu yüzyıldaki bu pozitivizm, yirminci yüzyılın mantıksal pozitivizmiyle özdeş değildir. Terimin tarihsel kullanımları arasında amaç ve yöntem bakımından önemli ayrımlar bulunur.[1]