Serender, özellikle Orta ve Doğu Karadeniz’de yiyeceklerin saklanması için kullanılan geleneksel ambar yapısıdır. Yöreye göre serenti, serendi ve seren gibi adlarla da anılır. Genellikle konutun yakınında bulunan bir yardımcı yapıdır. [1]
YAPI ÖZELLİKLERİ
Serenderin ana depolama bölümü direkler üzerinde, zeminden yüksekte kurulur. Ordu yöresinde belgelenen örneklerde dayanıklı ahşap ayaklar taşlarla desteklenir; üstlerine ambar bölümü ve çatı yerleştirilir. Ana bölüm ile direkler arasına konan sac parçaları farelerin yukarı çıkmasını engellemeye yöneliktir. [1]
Yapıya merdivenle ulaşılır. Altındaki boşluk odun depolamak gibi başka amaçlarla da kullanılabilir. Malzeme ve ayrıntılar yöresel uygulamalara göre değişebilir. [1]
KULLANIMI VE YAYILIŞI
Bu ambarlarda tahıl, mısır, kurutulmuş meyve ve sebzeler ile başka yiyecekler saklanmıştır. Konuta yakın yerleştirilmesi, günlük kullanımda ürünlere ulaşmayı kolaylaştırır. Kültür envanterinde Sinop’tan Sarp’a uzanan bölgede örnekleri kaydedilir. [1]
KARŞILAŞTIRMALI MİMARLIK
Serender, yerel üretim ve saklama ihtiyaçlarını karşılayan kırsal mimarinin bir örneğidir. Karşılaştırmalı araştırmalarda hórreo, espigueiro ve takakura gibi farklı ülkelerdeki yapılarla birlikte incelenmiştir. Bu çalışmalar, depolama amacıyla inşa edilen yapıların biçim ve işlev bakımından benzerliklerini ve farklılıklarını ele alır. [2]