Stopaj vergisi, verginin gelir sahibine yapılacak ödeme sırasında kesilip ödeme yapan sorumlu tarafından vergi idaresine aktarılması için kullanılan yaygın addır. Mevzuattaki karşılığı vergi kesintisi veya tevkifattır. Türkiye'de gelir vergisinin tahsil yöntemlerinden biri olarak uygulanır; örneğin ücretlerin vergilendirilmesinde işverenin yaptığı kesinti bu kapsamdadır. Verginin gelir kaynağında tahsilini sağlar.[1]
KESİNTİ SORUMLULUĞU
Geliri elde eden kişi ile kesintiyi yapıp bildiren kişi aynı olmayabilir. İşveren ücret ödemesinde bu sorumluluğu üstlenirken, belirli elektronik ticaret ödemelerinde aracı hizmet sağlayıcılar vergi sorumlusu olarak kesinti yapar. Kapsam, ödeme türüne ve tarafların mevzuattaki durumuna bağlıdır; her ödeme kendiliğinden stopaja tabi olmaz.[1][2]
MATRAH VE HESAPLAMA
Kesintinin hesaplandığı tutar matrah, bu tutara uygulanan ölçü ise vergi oranı veya tarifesidir. Ücretlerde gelir vergisi tarifesi esas alınır. Başka ödeme türlerinde farklı matrah ve oran kuralları bulunabilir. Dolayısıyla stopaj adı bütün gelirler için tek bir oranı veya değişmez bir hesaplama yöntemini ifade etmez.[1][2]
BEYAN VE MAHSUP
Bir gelirden kesinti yapılmış olması, o gelirin yıllık beyannamede değerlendirilmesini her durumda ortadan kaldırmaz. Beyana dahil edilen kazanca ilişkin kesintiler, koşulları oluştuğunda hesaplanan gelir veya kurumlar vergisinden düşülür. Buna mahsup denir. Kesintinin hesaplanan vergiyi aşan kısmı, ilgili düzenlemeler çerçevesinde nakden veya başka borçlara mahsuben iade konusu olabilir.[1][3]