Mimarlık

Uçan payanda

Ansiklopedia · Kaynaklara dayalı özgün derleme

Yazı boyutu ve okuma düzeni
Yazı boyutu
Satır genişliği
Metin hizası
Genel bakış

Uçan payanda, Bir yapının duvar veya tonozundan gelen yatay itkiyi dışarıdaki ağır bir payandaya kemerli bir köprüyle aktaran taşıyıcı elemandır. “Uçan” nitelemesi, kemerin zemin yerine yapı ile dış destek arasında açıkta uzanmasından gelir [1]

GELİŞİMİ VE ÖZELLİKLERİ

Gotik katedrallerde kaburgalı tonozların ve yüksek çatıların yükünü dışarı taşıyarak duvarların daha ince yapılmasını sağladı. Böylece büyük pencere açıklıkları ve vitray yüzeyler mümkün oldu; kemerin tepki çizgisi çoğu kez tonozun itki noktasıyla hizalandı [1]

ÖNEMİ VE DEĞERLENDİRME

Sistem yalnız estetik bir işaret değildir; basınç kuvvetlerini temel seviyesine kadar ileten bütünün parçasıdır. Taş blokların oturması, su tahliyesi ve rüzgâr etkisi bakım gerektirir. Restorasyonda özgün yük yolu anlaşılmadan yapılan değişiklikler duvar çatlağı veya kemer ayrılmasına yol açabilir Uçan payanda hakkında doğru değerlendirme, kavramın sınırlarını, tarihsel bağlamını ve uygulama ya da ölçüm koşullarını birlikte dikkate alır. [2]