Uzunluk, bir cismin boyutunu veya iki konum arasındaki uzaklığı ifade eden temel fiziksel büyüklüktür. Uluslararası Birimler Sistemi'nde uzunluğun temel birimi metredir ve m simgesiyle gösterilir. Günlük ölçümlerde kullanılan cetvellerden hassas laboratuvar düzeneklerine kadar farklı araçlar, ölçülen uzaklığı ortak bir birimle karşılaştırılabilir biçimde belirtmeye yarar.[1]
METRE VE BİRİM SİSTEMİ
Metre, ışığın boşluktaki hızının saniyede tam 299.792.458 metre olması esas alınarak tanımlanır. Bu tanım, ışığın boşlukta saniyenin 1/299.792.458'i süresince aldığı yolu bir metreye karşılık getirir. Böylece uzunluk birimi belirli bir fiziksel çubuğun korunmasına değil, sabit bir doğa sabitiyle zaman birimi arasındaki ilişkiye dayanır. Saniyenin tanımı da sezyum atomunun belirli frekansına bağlıdır.[1][2]
Metrenin ondalık katları ve alt katları, farklı ölçeklerdeki uzunlukların ifade edilmesini kolaylaştırır. Bir kilometre 1.000 metre, bir metre 100 santimetre veya 1.000 milimetredir. Alan ve hacim gibi büyüklüklerin birimleri de uzunluktan türetilir; bunlar sırasıyla metrekare ve metreküptür. Hızın metre/saniye olarak yazılması ise uzunluğun zamanla ilişkilendirilmesine dayanır.[1]
HASSAS ÖLÇÜM
Metrenin uygulamada gerçekleştirilmesinde ışığın yol alma süresi doğrudan ya da dolaylı biçimde ölçülebilir. Uzun mesafelerde ışık darbelerinin uçuş süresi kullanılırken daha kısa uzunluklarda optik girişim yöntemleri yüksek duyarlılık sağlayabilir. Girişim ölçümleri, ışık dalgalarının üst üste binmesiyle oluşan örüntüleri ve kaynağın frekansını uzunluk hesabıyla ilişkilendirir.[2]
ÖLÇÜM KOŞULLARI
Tanım boşluktaki ışık hızına dayanmasına karşın birçok ölçüm hava içinde yapılır. Havanın kırılma indisi ışığın yayılma hızını etkilediğinden hassas sonuçlarda bu etkinin hesaba katılması gerekir. Kullanılan yöntem, optik kaynağın özellikleri ve zaman ölçümünün doğruluğu ölçüm belirsizliğini belirler. Ortak bir birim tanımı bulunması, her ölçüm aracının aynı kesinlikle sonuç verdiği anlamına gelmez.[2]