Yanardağ, yerin iç kesimlerinden gelen magma, gaz ve parçalı malzemenin yüzeye ulaştığı açıklıklarla ve bunların oluşturduğu volkanik yapılarla ilişkili jeolojik oluşumdur. Her yanardağ düzgün bir koni biçiminde değildir. [1][2]
OLUŞUM VE PÜSKÜRME
Magma, yer altında bulunan erimiş veya kısmen erimiş kaya malzemesidir. Yüzeye çıkan erimiş malzemeye lav denir. Lav ve diğer püskürme ürünlerinin birikmesiyle volkanik yapılar gelişebilir. Püskürmeler sakin lav akıntıları biçiminde olabileceği gibi patlayıcı nitelik de gösterebilir. [1][2]
VOLKANİK TEHLİKELER
Lav akıntıları, kül, sıcak gaz ve parçacık akımları, heyelanlar ve volkanik çamur akıntıları farklı tehlikeler oluşturur. Bir yanardağın geçmişi ve güncel gözlemleri birlikte değerlendirilir; yalnız dış görünüşü etkinliğinin güvenilir göstergesi değildir. [1][3]
ATMOSFERLE İLİŞKİSİ
Büyük patlayıcı püskürmeler atmosfere gaz ve parçacık taşır. Kükürtdioksitten oluşan aerosoller geçici soğumaya katkıda bulunabilir. Volkanik kül ile uzun süre etkili olabilen gaz kaynaklı aerosollerin iklim üzerindeki rolleri birbirinden ayrılmalıdır. [3]