Yer bilimleri, Dünya’yı ve onu biçimlendiren süreçleri inceleyen bilim alanlarının genel adıdır. “Geobilim” ve “Dünya bilimi” terimleriyle de karşılanır. Kapsamı yalnızca kayaçlarla sınırlı değildir; atmosfer, okyanuslar, tatlı sular, toprak, fosiller, doğal kaynaklar ve ekosistemlerle ilişkili konular da bu alanda incelenir. ABD Jeoloji Araştırmaları Kurumu, yer bilimlerini kimya, fizik, biyoloji ve matematikten yararlanan disiplinler arası bir çalışma alanı olarak tanımlar. [1] USGS sözlüğünde “yer bilimleri” geniş bir üst terimdir ve jeoloji, jeofizik, jeokimya, hidroloji, atmosfer bilimleri, okyanus bilimleri, paleontoloji ve toprak bilimleri gibi alt başlıkları kapsar. [2]
Başlıca disiplinler
Jeoloji, Dünya’nın katı bölümlerini, kayaçları ve jeolojik geçmişi araştırır. Jeofizik fiziksel ölçümlerden yararlanarak yerin özelliklerini inceler; jeokimya elementlerin ve kimyasal maddelerin dağılımı ile dönüşümüne odaklanır. Hidroloji suyun yeryüzü ve yer altındaki hareketini, atmosfer bilimleri ise hava ve iklim süreçlerini ele alır. Bu disiplinler birbirinden bütünüyle ayrı değildir: aynı araştırma, örneğin kayaçların su dolaşımına etkisini anlamak için birden fazla alanın yöntemlerini kullanabilir. [1][2]
Yöntemler ve uygulamalar
Yer bilimciler saha gözlemleri, örnek incelemeleri, ölçüm cihazları ve verilerin karşılaştırılmasından yararlanır. Çalışmalar, Dünya’nın geçmişini anlamanın yanı sıra günümüzde işleyen doğal süreçleri de açıklamaya yöneliktir. Deprem, volkanizma ve hava olayları gibi konular, kaynaklar ve doğal tehlikeler üzerine araştırmalarla birlikte bu geniş alanın parçalarıdır. Yer bilimleri için tek bir değişmez disiplin listesi yoktur; kurumların sınıflandırmaları farklılaşabilir. Ortak nokta, Dünya’nın yapısını, tarihini ve birbiriyle bağlantılı sistemlerini bilimsel yöntemlerle incelemektir. [1][2]